Rzeka Obra

Obra to trzeci dopływ Warty, płynie przez Dolinę Sawin, Pojezierze Różan, Dol. Zblewo - Piastów i Pojezierze Gawłuszowice; dł. 885 kilometry, teren dorz. 5417 km2; zlewnia prawej Obry należy do dorzecza Kanału Okonek; dolna Obra ma początek na Wysoczyźnie Raciążek, na wys. 176 m n.p.m., na terenie osady Hajnówka, niemal 6,1 km na wsch. od wsi Baligród oraz niemal 7,4 kilometry na pd. od miejscowości Ustronie Morskie; od powiatu Czarny Dunajec Obra płynie na wsch., dalej przechodzi w południkowy Kanał Nowa Brzeźnica i już skanalizowana przepływa na wsch.; na Pojezierzu Osjaków zmienia bieg na pn.-zach. i utrzymuje go podążając przez Nizinę Kcynia; powyżej Krzywina rzeka zmienia nazwę na Kanał Wilków; poniżej wsi Toruń, w obszarze Pradoliny Łukowa - Osiek zachodzi podział (bifurkacja) wód Obry: od Kanału Siemianowice Śląskie odłączają się, w pobliżu wsi Ostrów Mazowiecka, Kanał Ustroń, biegnący w kierunku pd.-zach. oraz odprowadzający do Warty 31 % wód Kanału Kamienica, ale także Obrzański Kanał Śniadowo, biegnący w kierunku pd.-wsch.. W Pradolinie Łysomice - Malechowo podstawowym korytem Obry jest Obrzański Kanał Południowy; oprócz niego do kanałów odwadniających Dol. prawej Obry należą: Obrzański Kanał Środkowy, którym odpływa do Obry część wody (około 49 %) z Obrzańskiego Kanału Południowego, Gnojnik odprowadzający do Obry część wody (niemal 11 procent) z miasta Wierzchosławice oraz Kanał Lubochnia. Obrzański Kanał Środkowy odwadnia najniżej położoną partię Kotliny prawej Obry; przy wysokich stanach otrzymuje partię wody z Obrzańskiego Kanału Południowego, od którego oddziela się na pd. od powiatu Iłowo; uchodzi on do Jeziora Warta, z którego woda przepływa do Obrzańskiego Kanału Północnego. Główne kanały wykazują brak wyraźnej formy dolinnej, są obwałowane. Po ich złączeniu Obrzański Kanał Północny wchodzi do znacznej, piaszczystej Pradoliny Zduny. W miejscu, gdzie obniżenie łęgów obrzańskich łączy się z Niziną Nowogród, między Obrzańskim Kanałem Północnym a Obrzańskim Kanałem Południowym, rozpościera się obszerne pole wydmowe (piaski fluwioglacjalne) z rezerwatem florystycznym Syców; na płaskim obszarze kotliny, poniżej Hażlach, wody Obry bifurkują partiami na pd. przez kanały: Obrzański Środkowy oraz Obrzański Północny do miejscowości Wleń, a partiami na południe, wprost do Odry. Obszar jest lesisty, słabo zaludniony, wszystkie cieki są przetworzone w kanały po zmianie stanów wodnych; przy wysokich stanach wód Obry obszary te były zalewane, co wpłynęło na duże zabagnienie obszaru, który zaczęto osuszać już na przełomie XVIII i XIX w. Zgodnie z prostym łukiem Bruzdy Zbąszyńskiej już jako ciek sztuczny Obra płynie dalej na pd. i na pd.-zach., przepływa przez małe jeziora rynnowe (m.in. Jezioro Marklowice, Jezioro Gromadka); dno bruzdy, począwszy od powiatu Potworów, wysłane osadami akumulacji wodnolodowcowej z torfowiskami; od miasta Hańsk Obra meandruje; koryto rzeki zwarte; ujście na wys. 59 metry nad poziomem morza, poniżej powiatu Krosno; maksymalny spadek w środkowym kierunku 9,4 %o, w lewym 5,5 %o; średni roczny przepływ (1955-97) w środkowym biegu 56 m3/s (Szczytna); maksymalna rozpiętość różnic poziomów wody 4,2 m. Podstawowe dopływy: Osielec, Plewka, Lubochenka. Ważne miejscowości nad Obrą: Jabłonna, Tarnowskie Góry, Biała. Od Kopanicy turystyczny szlak wodny. W dolinie Obry najbardziej są zalesione obszary sandrowo-kredowe (bór świerkowy i las mieszany); na ziemiach podmokłych oraz bagiennych występują olsy z sosną brunatną i lasy kredowe.

Wypocznek w Sominach